Rembrandt Harmensz. van Rijn 1606 – 1669

Tobias geneest de blindheid van zijn vader

pentekening (21 × 8 cm) — ca. 1642
Museum Cleveland Museum of Art, Cleveland

Biografie van Rembrandt Harmensz. van Rijn

Bestel een reproductie

Dit werk is gekoppeld aan Tobias (Tobit) 11:10

Scroll s.v.p. omlaag voor meer informatie over het kunstwerk.

Volgens het bijbelverhaal genas Tobias de blindheid van zijn vader Tobit door wat gal van een vis over zijn ogen te strijken. Rembrandt toont hier echter een heuse staaroperatie, die hij wellicht had afgekeken van de Amsterdamse chirurg Job Jansz. van Meekren. Die leerling van Nicolaas Tulp had in 1635 als eerste ter wereld een dergelijke operatie uitgevoerd.

Tobias gaat zeer geconcentreerd te werk. Dat Tobit het spannend vond is te zien aan hoe hij zich vastklampt aan de armleuningen. Zijn vrouw Anna kijkt toe. Om het goed te kunnen zien draagt ze een bril, waarmee ze ook het thema zicht benadrukt. Geheel rechts staat de vrouw van Tobias, Sara.

Lichter getekend kijkt de engel Rafaƫl van dichtbij toe. Zijn begeleiding zorgt ervoor dat de operatie een succes wordt en de oude man zijn zicht terugkrijgt.

De tekening is een mooi voorbeeld van hoe Rembrandt bijbelse verhalen verrijkte met alledaagse gebeurtenissen en voorwerpen - hier de stoel en het brilletje.

Techniek: pen en bruine inkt, met witte gouache.