Kunststad: Rome

Rome (Italiaans: Roma) is de hoofdstad van Italië, gelegen aan weerszijden van de rivier Tevere (Tiber), ongeveer halverwege de Italiaanse laars. De stad telt ca. 2,5 miljoen inwoners; inclusief voorsteden ongeveer 4 miljoen.

Geschiedenis in vogelvlucht

Het gebied was al in de 10e eeuw v.C. bewoond, zo is gebleken uit opgravingen op de Palatijn en op de Esquilijn, twee van de zeven heuvels van Rome. In de 8e eeuw verenigden enkele nederzettingen zich en werd een omwalling aangelegd. In de daarop volgende eeuwen ontstonden ook nederzettingen op de overige heuvels. In de 4e eeuw v.C. werden die verenigd binnen een muur, waardoor vanaf dat moment sprake was van één stad.

De stad kende vanaf 510 v.C. een republikeins bestuur. Door het sluiten van bondgenootschappen en door veroveringen werd Rome de machtigste stadstaat op het schiereiland. Ook buiten Italië werd gebied veroverd: rond het begin van de christelijke jaartelling strekte het Romeinse rijk zich uit over alle kusten van de Middellandse Zee.

Het rijk omvatte ook Palestina. Vanaf de eerste eeuw n.C. verspreidde zich van daaruit het christendom, een godsdienst die veel mensen aansprak onder meer door het ontbreken van ingewikkelde initiatieriten. Ook in Rome ontstond een christelijke gemeente, die zich handhaafde na de val van het West-Romeinse rijk in de vijfde eeuw. Na het schisma tussen de oosterse en westerse kerken (1054) werd Rome het onbetwiste centrum van de rooms-katholieke Kerk. De paus zetelde meestal in Rome. De omvang van de kerkelijke staat wisselde in de loop der eeuwen sterk.

Tijdens de vorming van de huidige Italiaanse eenheidsstaat, in de loop van de 19e eeuw, werd Rome de hoofdstad (1870). Een belangrijk jaar in dat proces was 1866, toen de paus alle wereldlijke macht werd afgenomen. In 1929 kreeg hij zeggenschap over het ministaatje Vaticaanstad.

Kunst & cultuur

Als kerkelijk en wereldlijk machtscentrum bood de stad van oudsher veel werk aan kunstenaars. Bekende voorbeelden zijn Caravaggio, die in Rome schilderijen vervaardigde in opdracht van welvarende kardinalen, en Michelangelo, die in opdracht van enkele pauzen onder meer in de Sixtijnse kapel schilderde.

Ook nu is er nog veel bijbelse kunst te zien in Rome, zowel in musea als in religieuze gebouwen.

Rome kent nog talloze andere bezienswaardigheden, zoals de talloze overblijfselen uit de tijd van het Romeinse rijk (Colosseum, Forum Romanum, et cetera).